رفلاکس معده به مری در کودکان: علل، راهکارهای عملی و نقش پروبیوتیکها
رفلاکس کودکان چیست و چرا رخ میدهد؟
در نوزادان، نابالغ بودن اسفنکتر تحتانی مری، وضعیت خوابیده و تغذیه مایع از عوامل اصلی بروز رفلاکس محسوب میشوند. با رشد کودک و تکامل سیستم گوارش، اغلب این علائم تا پایان سال اول یا دوم زندگی کاهش مییابد. در کودکان بزرگتر، عواملی مانند پرخوری، نوع رژیم غذایی و اختلالات حرکتی دستگاه گوارش میتوانند نقش داشته باشند.
علائم شایع رفلاکس در کودکان
- بالا آوردن یا استفراغ مکرر
- بیقراری و گریه پس از تغذیه
- قوس دادن پشت بدن
- سرفه یا خسخس بدون علت عفونی مشخص
- اختلال خواب یا امتناع از غذا
در صورت مشاهده علائم هشداردهنده مانند کاهش وزن، خون در استفراغ یا درد شدید، بررسی پزشکی ضروری است.
راهکارهای عملی و غیر دارویی برای کاهش رفلاکس
اصلاح الگوی تغذیه
- کاهش حجم هر وعده و افزایش دفعات تغذیه
- آروغگیری منظم در حین و پس از شیرخوردن
- پرهیز از تغذیه بیشازحد
اصلاح وضعیت بدن
- نگهداشتن نوزاد در حالت عمودی به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه پس از تغذیه
- اجتناب از لباس یا پوشک تنگ که به شکم فشار وارد میکند
تنظیم وضعیت خواب
- خواباندن نوزاد به پشت مطابق توصیههای ایمنی
- در کودکان بزرگتر، بالا آوردن ملایم سر تخت در صورت توصیه پزشک
اصلاح رژیم غذایی در کودکان بزرگتر
- پرهیز از غذاهای چرب، اسیدی و محرک
- خودداری از دراز کشیدن بلافاصله پس از غذا
نقش پروبیوتیکها در رفلاکس نوزادان
پروبیوتیکها میکروارگانیسمهای زندهای هستند که با بهبود تعادل میکروبیوتای روده میتوانند عملکرد دستگاه گوارش را تنظیم کنند. مطالعات متعدد نشان دادهاند که برخی سویهها، بهویژه
Lactobacillus reuteri DSM 17938، میتوانند با بهبود تخلیه معده و کاهش نفخ، دفعات و شدت رفلاکس نوزادان را کاهش دهند.
شواهد علمی منتخب
- کارآزمایی بالینی تصادفی درباره اثر Lactobacillus reuteri بر کاهش رفلاکس و کولیک نوزادان:
Lactobacillus reuteri in the prevention of colic, regurgitation, and functional constipation
- مرور سیستماتیک و متاآنالیز درباره پروبیوتیکها و رفلاکس نوزادان:
- مقاله PubMed Central درباره بهبود تخلیه معده و کاهش رفلاکس با L. reuteri:
- مرور جدید در حوزه تغذیه بالینی کودکان:
نکات مهم درباره مصرف پروبیوتیکها
- همه پروبیوتیکها اثر یکسان ندارند و انتخاب سویه دارای شواهد علمی اهمیت دارد.
- مصرف باید متناسب با سن نوزاد و مطابق دستور مصرف باشد.
- در نوزادان نارس یا دارای نقص ایمنی، مصرف تنها با نظر پزشک توصیه میشود.
جمعبندی
رفلاکس معده به مری در نوزادان اغلب یک وضعیت گذراست، اما میتواند باعث ناراحتی کودک و والدین شود. اصلاح الگوی تغذیه، وضعیت بدن و خواب، در کنار استفاده هدفمند از پروبیوتیکهای دارای پشتوانه علمی، میتواند نقش مؤثری در کاهش علائم داشته باشد. انتخاب راهکار مناسب باید همواره بر اساس شواهد علمی و شرایط فردی کودک انجام شود.
عالی و کامل و مفید، از شما ممنونیم بابت مطالب با ارزشتون